Power BI’da raporlar güzel görünür, ama doğru rakamı veren şey DAX ölçüleridir. Bu yazıda DAX’in ne olduğunu, ölçü ile hesaplanan sütun arasındaki farkı ve her raporda işinize yarayacak beş temel ölçüyü anlatıyoruz.
DAX nedir?
DAX (Data Analysis Expressions); Power BI, Excel Power Pivot ve Analysis Services’te kullanılan formül dilidir. Excel formüllerine benzer, ancak tek hücreyle değil tablolar ve ilişkiler üzerinde çalışır.
Ölçü ile hesaplanan sütun farkı
Hesaplanan sütun her satır için bir kez hesaplanır ve tabloda saklanır. Ölçü ise kullanıcı raporda filtre uyguladıkça o anki bağlama göre hesaplanır. Toplam, oran ve karşılaştırma gibi hesapları ölçü olarak yazmak genellikle hem daha doğru hem daha hızlıdır.
Başlangıç için 5 temel ölçü
Aşağıdaki örneklerde Satis adında bir satış tablosu ve Takvim adında bir tarih tablosu olduğunu varsayıyoruz.
Toplam Satış = SUM ( Satis[Tutar] )
Sipariş Sayısı = DISTINCTCOUNT ( Satis[SiparisNo] )
Ortalama Sepet = DIVIDE ( [Toplam Satış], [Sipariş Sayısı] )
Geçen Yıl Satış = CALCULATE ( [Toplam Satış], SAMEPERIODLASTYEAR ( Takvim[Tarih] ) )
Yıl Başından Bugüne = TOTALYTD ( [Toplam Satış], Takvim[Tarih] )
DIVIDE fonksiyonu sıfıra bölme hatasını otomatik yönettiği için bölme operatörü yerine tercih edilir. Zaman zekâsı fonksiyonlarının çalışması için Takvim tablosundaki tarih sütununun kesintisiz olması ve modelde Satis tablosuyla ilişkilendirilmesi gerekir.
Sık yapılan hatalar
- Takvim tablosu olmadan zaman zekâsı fonksiyonlarını kullanmak.
- Her hesaplamayı sütun olarak eklemek.
- Ölçülere anlamsız adlar vermek (Ölçü1, Ölçü2 gibi).
- Filtre bağlamını anlamadan CALCULATE yazmak.
Sonraki adım
Filtre bağlamı ve CALCULATE, DAX’in kalbidir. DAX Eğitimimizde bu konuları adım adım ve kendi veri modelinizle çalışıyoruz.
Bu konuda eğitim almak ister misiniz?
DAX Eğitimi, 12 saat sürer ve kurumunuza özel hazırlanır.